Poszukiwania grobów rycerzy poległych pod Grunwaldem

PAP | dodano: 2014-02-24 (15:06) 7 opinii PAP Poszukiwania grobów rycerzy poległych pod Grunwaldem (fot. Eastnews/SPL)
  A A A
Gdzie dokładnie rozegrała się grunwaldzka bitwa i czy jest szansa na odnalezienie grobów poległych pod Grunwaldem rycerzy - na te pytania odpowiedzi będą szukać jesienią archeolodzy. Wówczas mają ruszyć badania z udziałem Polaków, Duńczyków, Norwegów i Litwinów.

Muzeum Bitwy pod Grunwaldem właśnie podpisało umowę na przeprowadzenie badań z duńskim stowarzyszeniem historycznym Harja z Odense. Poszukiwania rozpoczną się we wrześniu, a prace archeologiczne będzie nadzorował dr Piotr A. Nowakowski z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego.

PAP:Jaki będzie obszar poszukiwań? Gdzie jest Dolina Wielkiego Strumienia i dlaczego jest ona tak ważna dla poszukiwań?

Piotr A. Nowakowski: Planujemy przebadać powierzchnię kilkunastu może kilkudziesięciu hektarów, koncentrując się na poszukiwaniu Doliny Wielkiego Strumienia. Według źródeł pisanych, a chodzi o "Kroniki" Jana Długosza ("Roczniki, czyli kroniki sławnego Królestwa Polskiego" -PAP), i tak zwaną „Kronikę Konfliktu”, w tej właśnie dolinie doszło do starcia zasadniczych sił polskiego rycerstwa z wojownikami krzyżackimi. Próby jej lokalizacji do tej pory podejmowano jedynie na podstawie niezbyt precyzyjnej wzmianki w wyżej wymienionych źródłach pisanych i nie przyniosły one zadowalających wyników. Hipotezy dotyczące jej położenia zakładały, iż biegła ona na południe od szosy Stębark - Łodwigowo. Ostatnie obserwacje terenowe pozwoliły wysunąć przypuszczenie, iż być może należy jej poszukiwać na południe od Stębarka, w stronę jeziora Łubień. Nasze badania będą miały na celu weryfikację obu hipotez.

Jaka będzie metodologia badań?

Główną metodą poszukiwań będą prace prowadzone z użyciem najnowocześniejszych wykrywaczy metali. W przypadku natrafienia na zabytki archeologiczne eksplorację będą prowadzić studenci archeologii, ale także specjaliści z detektorami pod nadzorem archeologicznym. Wszystkie znaleziska będą namierzane GPS-em, co pozwoli na precyzyjne naniesienie ich lokalizacji na mapę i obserwację ich wzajemnych relacji. Chodzi o wychwycenie miejsc koncentracji zabytków, ale także obserwacje ich rozproszenia w terenie oraz obserwację wzajemnych relacji między zalegającymi w ziemi znaleziskami a warunkami terenowymi. Mierzona będzie także głębokość zalegania znalezisk.

Dzięki GPS zaznaczane będą nie tylko zabytki, ale też ścieżki poruszania się poszczególnych poszukiwaczy. Po wprowadzeniu danych do odpowiedniego programu będzie można stwierdzić czy np. duża koncentracja zabytków w danym miejscu wynika z tego, iż w tym właśnie miejscu toczyło się intensywniejsze starcie rycerzy czy jest efektem zagęszczenia poszukiwań w danym miejscu. Wszystkie działania nadzorowane będą cały czas przez archeologa i zastosowane będą wszelkie konieczne metody prowadzenia prac wykopaliskowych.

Co możecie znaleźć - czy masowe groby rycerzy zachowałyby się do tej pory?

Szansa na odnalezienie grobów jest duża pod warunkiem, że badania prowadzone będą we właściwym miejscu. Ogromna powierzchnia Pól Grunwaldu i brak wzmianek o grobach w źródłach pisanych utrudniają poszukiwania, ale wolno sądzić, iż odkrycie grobów jest prawdopodobne. Pomimo iż w średniowieczu zwłoki poległych były ograbiane z cennych, metalowych przedmiotów, z pewnością nie zebrano z pobojowiska wszystkiego, co stwarza szansę odkrycia mogił. Ponadto obserwacja miejsc koncentracji i rozprzestrzenienia zabytków może w znaczący sposób zweryfikować ustalenia dotyczące przebiegu bitwy, co również jest istotne.

Co dotychczas znaleziono pod Grunwaldem? Ile szczątków poległych i jakiego typu uzbrojenie?

Pierwsze badania archeologiczne przeprowadzono w 1911 roku i dotyczyły poszukiwań grobów w kościele w Stębarku, nie natrafiono wówczas na ślady pochówków. Po wojnie badania prowadzono w latach 1958 - 1990, choć nie każdego roku. W latach 60-tych w rejonie kaplicy wzniesionej po bitwie przez Krzyżaków odnaleziono ok. 200 szkieletów, z których spora liczba nosiła ślady urazów, mogących powstać podczas bitwy. Niestety wszystkie szczątki spoczywały na tzw. "wtórnym złożu" co znaczy, że zostały tam przeniesione z nieznanych nam miejsc. Jeśli chodzi o uzbrojenie dotychczas na terenie całych Pól w latach 1958-90 odnaleziono 10 grotów bełtów (pocisków do kuszy), 5 grotów strzał, 1 grot oszczepu, 2 fragmenty broni siecznej, 2 kule działowe, 6 fragmentów rękawic pancernych oraz 2 pociski do procy lub broni ręcznej.

Rozmawiała Agnieszka Libudzka

Dr Piotr A. Nowakowski jest adiunktem w Katedrze Bronioznawstwa i Kultury Materialnej Średniowiecza w Instytucie Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego. Pracę doktorską "Arsenały domowe rycerstwa polskiego w średniowieczu" napisał pod kierunkiem prof. Leszka Kajzera. Od 2010 roku samodzielnie prowadzi badania ekshumacyjne na stanowisku Łódź – Brus, poszukując grobów ofiar totalitaryzmów, w tym mogiły S. Sojczyńskiego „Warszyca”.

ali/ abe/

Polub odkrywcy.pl na Facebooku

Wydanie internetowe: PAP

oceń
tak 23 92%
nie 2 8%

Podziel się



Opinie (7)

Pozostało znaków: 4000

REGULAMIN

3
2
~Teddi 2015-11-28 (22:27) 1 rok 6 miesięcy 1 dzień i 23 minuty temu

Panowie "archeolodzy", a może by tak włączyć myślenie? - w końcu nie zawsze szkodzi. W XV wieku zbroja rycerska kosztowała nawet tyle co kilka wsi. Rynsztunek wojenny, rząd konia, broń itd., kosztowały także sporo. W związku z powyższym zwycięzcy obierali tych którzy zginęli dosłownie do naga - zabierając tę zdobycz jako łupy wojenne (a przynajmniej ich część). A to co jeszcze zostało wybierali okoliczni chłopi - dla nich to był majątek. I takie zachowania są powodem, że na tym terenie i w jego okolicach przez wiele lat (1958 - 1990) znaleziono tak mało. W związku z tym jaki jest sens poszukiwania grobów poległych w bitwie pod Grunwaldem za pomocą wykrywaczy metali ? Przecież tą metodą niczego sią nie znajdzie - bo jk nie ma metali to ich się nie znajdzie - proste? Czyli działania podejmowane przez "panów archeologów" są w tym przypadku zwykłym wyrzucaniem pieniędzy w błoto i świadczą o brakach w podstawowej wiedzy historycznej.

odpowiedz

6
19
~fuuuuuu 2014-04-06 (22:53) 3 lata 1 miesiąc 22 dni 23 godziny i 57 minut temu

Grzebac w grobach to my potrafimy

odpowiedz

3
18
~fuuuuuu 2014-04-06 (22:52) 3 lata 1 miesiąc 22 dni 23 godziny i 58 minut temu

Polacy tak kochaja grzebac w grobach !!!

odpowiedz

3
9
~Podciep 2014-03-22 (21:21) 3 lata 2 miesiące 7 dni 1 godzinę i 29 minut temu

600 lat ,trudno zeby cos tyle przetrwalo ....

odpowiedz

12
4
~astronombosy 2014-03-22 (18:23) 3 lata 2 miesiące 7 dni 4 godziny i 27 minut temu

Wszystko przez to, że nie było facebooka w tamtych czasach. Gdyby był, to od razu powstałby strona "bitwa pod Grunwaldem" z odpowiednimi rycinami, mapami i opisami + opcja "lubię to"

odpowiedz

0
16
~szóstak 2014-03-11 (13:35) 3 lata 2 miesiące 18 dni 9 godzin i 15 minut temu

Hahah nieźle ale takie mamy czasy, że teraz lepiej zając się sobą, ja np odkryłem opcje binarne póki są jeszcze niezbyt popularne i zyskuje na nich, teraz mozna jeszcze sporo zarobić bo to świeża moda, są sprawdzone taktyki ja mam binary 24 i dzieki temu mnożę swój domowy budżet, a teraz może wojna wybuchnie to trzeba zbierać pieniążki i lokować za granicą. Polecam binary 24 tym co jeszcze nie słyszeli o opcjach binarnych. 101

odpowiedz

5
4
~wOw 2014-03-04 (10:35) 3 lata 2 miesiące 25 dni 12 godzin i 15 minut temu

"w tej właśnie dolinie doszło do starcia zasadniczych sił polskiego rycerstwa z wojownikami krzyżackimi" - ale nooby pracują w tej redakcji - nie nawet nie będę się denerwował artykuł żenujący, kompromitujący autora

odpowiedz