Kosmiczny huragan z wnętrza czarnej dziury

wp.pl | dodano: 2012-02-23 (13:50) 86 opinii wp.pl Kosmiczny huragan z wnętrza czarnej dziury (fot. NASA/CXC/M.Weiss)
  A A A
Astronomowie zmierzyli prędkość niezwykle silnego wiatru kosmicznego. Byli zaskoczeni faktem, że powstał on za sprawą bardzo małej czarnej dziury. Jakie jeszcze tajemnice kryją te kosmiczne potwory?

Naukowcy z NASA podczas analizy najnowszych zdjęć z teleskopu kosmicznego Chandra zauważyli niezwykle szybki wiatr kosmiczny. Cząsteczki gazów i pyłów w pobliżu czarnej dziury IGR J17091-3624 poruszały się z prędkością wynoszącą aż 32 miliony km/h!

Ashley King z University of Michigan zauważyła, że gdyby stworzyć skalę porównawczą siły wiatrów kosmicznych podobną do tej, według której klasyfikuje się ruchy mas powietrza na Ziemi, to zmierzony przez astronomów wiatr należałby do kategorii 5. Na Ziemi do tej kategorii należą huragany i najsilniejsze sztormy. Oznacza to, że zaobserwowany wiatr można nazwać kosmicznym huraganem.

Wiatry kosmiczne nie są nowym zjawiskiem, jednak zgodnie z dotychczasową wiedzą na ich temat, naukowcy nie spodziewali się, że mogą osiągać tak dużą prędkość w pobliżu czarnej dziury. Zwłaszcza gdy ma ona tak niewielkie rozmiary jak IGR J17091-3624, której masa wynosi zaledwie 3 masy Słońca.

Naukowcy muszą wprowadzić poprawki do swoich dotychczasowych obliczeń. Jak dotąd inne obserwowane małe czarne dziury wywoływały wiatr 10 razy słabszy od tego zmierzonego w pobliżu IGR J17091-3624. Natomiast wiatry wiejące z prędkością kilkudziesięciu milionów km/h, zauważano wcześniej jedynie w okolicach supermasywnych czarnych dziur.

Co ciekawe, badania IGR J17091-3624 pozwoliły także obalić największy mit dotyczący czarnych dziur. Dotychczas uważano, że te kosmiczne potwory jedynie „pożerają” materię. Tymczasem okazuje się, że aż 95 proc. gazów i pyłów tworzących otoczkę IGR J17091-3624 jest wyrzucana z powrotem w kosmos właśnie poprzez wiatry kosmiczne napędzane przez same czarne dziury.

Naukowcy z NASA stworzyli teoretyczny obraz procesów zachodzących w okolicy IGR J17091-3624. Na zdjęciu widać tę małą czarną dziurę, która wciąga cząsteczki tworzące pobliską chmurę gazową oraz niezwykle silne wiatry kosmiczne wywiewające dużą część cząsteczek z obłoku materii krążącej wokół IGR J17091-3624. Określenie dokładnych kierunków wiania wiatrów jest wręcz niemożliwe, ponieważ cząsteczki wyrzucane są we wszystkie strony.

Dodatkowo zaobserwowano regułę rządzącą powstawaniem tzw. dżetów, czyli strumieni materii, która jest wyrzucana z wnętrza czarnej dziury. Najczęściej takie zjawisko zachodzi tylko raz w czasie życia takiego obiektu kosmicznego.

Z najnowszych badań wynika, że dżety pojawiają się tylko wtedy, gdy wiatry kosmiczne nie wieją lub są bardzo słabe. Wynika to z faktu, że oba te zjawiska zależą od pola magnetycznego wytwarzanego przez dysk materii okrążającej czarną dziurę. Energia oddziaływań jest zawsze w większości spożytkowana na wytworzenie wiatrów lub dżeta.

AB/amo



Polub odkrywcy.pl na Facebooku

oceń
tak 55 88.71%
nie 7 11.29%

Podziel się



Opinie (86)

Pozostało znaków: 4000

REGULAMIN

0
0
~pio 2012-02-27 (09:18) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 9 godzin i 37 minut temu

zastanowcie sie ze szkoly pamietam ze swiatło do ziemi ze słonca biegnie 7czy 8 minut o odległosc to 150 mln km

odpowiedz

pokaż 2 ukryte odpowiedzi

7
9
~kolo 2012-02-26 (22:46) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 20 godzin i 9 minut temu

członkowie PO to dopiero puszczają silne wiatry !!

odpowiedz

pokaż 3 ukryte odpowiedzi

6
7
~Jaras 2012-02-27 (07:04) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 11 godzin i 51 minut temu

Bzdura ,jak oni to zbadali??? Czy ktoś zdaje sobie sprawę ile to jest 32 mln km/h??? Ktoś się chyba nie zastanawia nad wyrażaniem swoich opinii. Zresztą i tak nikt z nas tego nie sprawdzi więc można poddawać absurdalne cyfry.

odpowiedz

pokaż 5 ukrytych odpowiedzi

0
0
~Garfield 2012-09-03 (18:08) 1 rok 7 miesięcy 20 dni i 47 minut temu

Dobrze, że daleko od nas.

odpowiedz

0
0
~Piotr 2012-03-27 (08:11) 2 lata 27 dni 10 godzin i 44 minuty temu

To jest efekt domina. Portal odkrywcy.pl żywcem zerżną artykuł z PAP, skąd oni go wzięli? Może też jest to jakiś przedruk. Nikt pewnie nie sprawdza wiarygodności źródłowej informacji...

odpowiedz

17
2
~ten 2012-02-27 (11:34) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 7 godzin i 21 minut temu

32 000 000 km/h : 3600 sek = 8888,88 km/ sek !!! a prędkość światła to - c = 299 792 km/sek ! Po podzieleniu wychodzi raptem 0.0337 predkości światła !!! = CZYLI ,, WIEJE WIATR KOSMICZNO BLACK -DZIUROWY 33 razy wolniej od prędkości światła !!!!! Ja tylko jestem po zawodówce LITOŚCI co wy piszecie ? Ponoć 1/5 społeczeństwa ma wyższe . tylko czy uczą myslenia ?

odpowiedz

2
8
~wcale nie fizyk 2012-02-27 (10:34) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 8 godzin i 21 minut temu

to wychodzi 533tys km/s czyli niemal 2x predkosc swiatła. jednym slowem wstyd!!!

odpowiedz

pokaż 1 ukrytą odpowiedź

2
12
~kamil 2012-02-27 (08:22) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 10 godzin i 33 minuty temu

zaraz... Czyli poruszał się z prędkością kilka razy większą od prędkości światła?

odpowiedz

pokaż 7 ukrytych odpowiedzi

2
1
~Einstein 2012-02-27 (09:52) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 9 godzin i 3 minuty temu

Ktoś kto pisał ten artykuł chyba nie chodził na lekcje fizyki. Prędkość światła pobiły tylko bozony i to nieznacznie.. inne cząstki materii nie są w stanie osiągnąć tej prędkości a tu była mowa o 32 mln/h. No to się uśmiałem..

odpowiedz

pokaż 2 ukryte odpowiedzi

1
0
~astrog 2012-02-27 (10:37) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 8 godzin i 18 minut temu

370,37 km/sek

odpowiedz

3
0
~Bolek 2012-02-27 (10:31) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 8 godzin i 24 minuty temu

wczoraj popiłem i dzisiaj odkryłem czarna dziurę pomiędzy 21 a 4 rano o wiatrach mówiła mi żona ze by silne?

odpowiedz

0
0
~Admirał 2012-02-27 (09:48) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 9 godzin i 7 minut temu

Predkosc rotacji obiektu to jest wazniejsze im szybciej rotuje tym fajniejsze efekty mozna zaobserwowac

odpowiedz

1
1
~Valwej 2012-02-27 (09:45) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 9 godzin i 10 minut temu

Zadna czazrna dziura nie bedzie szybsza od mojej Srebrenej Trojii w TeDeIku. Zapodalem sobie Chipa i chula, tyle tylko ze gazu wiecej bierze :/

odpowiedz

4
1
~gość 2012-02-27 (09:35) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 9 godzin i 20 minut temu

Autor tego artykułu jest oszustem - bierze pieniądze za źle przetłumaczony tekst. W artykule są bzdury, ten człowiek nie powinien dotykać się do tekstów mniej czy bardziej naukowych. Proponuję przenieść go do działu o wróżkach albo religii, tam się nadaje.

odpowiedz

0
0
~ralfie 2012-02-27 (09:34) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 9 godzin i 21 minut temu

sztormy mierzy sie w 12 stopniowej skali

odpowiedz

6
1
~gosc 2012-02-27 (00:13) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 18 godzin i 42 minuty temu

...a może poczytacie troche więcej, na stronie nasa jest to wszystko opisane a tutaj jest tylko wklejony tekst.. sprawdzic cos wiecej niz tylko wp.pl proste a zarazem jakie trudne heh ale coz lepiej komus obrobic d.... niz samemu poczytac wiecej...

odpowiedz

pokaż 3 ukryte odpowiedzi

3
1
~Sceptyk 2012-02-27 (09:24) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 9 godzin i 31 minut temu

To pewnie znowu globalne ocieplenie... ;)))

odpowiedz

0
0
~einstein 2012-02-27 (09:22) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 9 godzin i 33 minuty temu

Mariusz twoje obliczenia wskazują że światło ma prędkość 1080 mln km/h, a w artykule predkość wiatru podana jest jako 32 mln km/h więc kierując się twoimi obliczeniami nadal światło jest znacznie szybsze niż wiatr :)

odpowiedz

1
0
~wito 2012-02-27 (09:22) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 9 godzin i 33 minuty temu

Z mniejszych czarnych dziurek :) jest wyrzucana materia w postaci gazów i światła gdyż ich siła przyciagania jest zbyt mała by dzieki niej zablokować ich przepływ i wchłaniać.... To trwa miliony lat każda czarna dziura obrasta w siłe jak kula sniegu puszczona z wzniesienia.... za x czasu bedzie na tyle poteżna i wytworzy takie pole magnetyczne ze nic się z niej nie wydostanie pod warunkiem ze co to wciągnie nie bedzie zbyt duze.... jesli np znajdzie sie coś takiego jak nasz jowisz.... to XX masy tej planety zostanie wrzucona z 2 strony w postaci kielicha materi gdyż czarna dziura nie zdoła wytworzyć tak silnego pola by w 100% wchłonać jego mase. pozdrawiam.

odpowiedz

4
0
~przemo 2012-02-27 (09:21) 2 lata 1 miesiąc 27 dni 9 godzin i 34 minuty temu

to wina tuska

odpowiedz