Bisfenol A może zatrzymać serce u kobiet

Bisfenol A, związek chemiczny powszechnie wykorzystywany do produkcji tworzyw sztucznych, może mieć niepokojący wpływ na serce. Najnowsze badania przeprowadzone na zwierzętach dowodzą, że problem ten dotyczy przede wszystkim osobników płci żeńskiej, które ze względu na obecność estrogenów we krwi w sposób szczególny podatne są na wpływ tej substancji.

Bisfenol A, wykorzystywany m.in. do wytwarzania butelek do karmienia niemowląt, pokrywania od wewnątrz puszek na żywność i napoje, ale również jako przeciwutleniacz w żywności i kosmetykach, od jakiegoś czasu budzi podejrzenia naukowców. Wiele kręgów naukowych podejrzewa ten związek o powodowanie wad wrodzonych u dzieci, przedwczesne dojrzewanie, nadmierną aktywność, obniżoną płodność, a nawet zwiększone ryzyko zachorowania na chorobę nowotworową. Teraz do tej listy poważnych zarzutów doszedł jeszcze jeden.

Związek ten występuje w tworzywach sztucznych w niewielkich ilościach. Marne to jednak pocieszenie ponieważ nawet w takiej koncentracji ma on wpływ na serce. Amerykańscy uczeni odkryli, że nawet stężenie 1 do biliona może być dla tego organu zabójcze. Bisfenol A powoduje, że komórki mięśnia sercowego przestają reagować na bodźce zewnętrzne i zaczynają się kurczyć w sposób nieuporządkowany. Tego typu zjawisko może doprowadzić do nagłego zgonu sercowego (ang. sudden cardiac death) spowodowanego zaburzeniami rytmu serca.

Bisfenol A posiada jeszcze jedną niepokojącą właściwość - symuluje działanie estrogenów. Z tego też powodu opisywany wpływ na komórki mięśnia sercowego obserwowano w komórkach pobranych od samic zwierząt podczas gdy w komórkach pobranych od osobników płci męskiej zjawisko to nie było obserwowane.

Odkryto, że bisfenol A ma wpływ na stężenie wapnia, który to pierwiastek odgrywa kluczowa rolę w kontroli skurczów serca. Wpływ ten okazał się być bardzo silny, w szczególności w obecności estrogenów. Efekt ten tłumaczony jest wpływem bisfenolu na receptory estrogenów znajdujące się na powierzchni komórek serca. Receptory estrogenów beta, stymulują powstawanie niezsynchronizowanych skurczów, a receptory alfa hamują to oddziaływanie. Najprawdopodobniej stosunek liczby jednych receptorów do drugich, odmienny w komórach pochodzących od osobników płci żeńskiej w porównaniu do osobników płci męskiej, powoduje zaburzenia rytmu serca.

Co ciekawe, receptory estrogenów, wydają się funkcjonować inaczej w innych tkankach organizmu. Cząsteczka hormonu wiązana jest przez receptor, a następnie przenoszona do wnętrza komórki gdzie aktywuje określone mechanizmy. Tymczasem w komórkach mięśnia sercowego aktywacja następuje tak szybko, że naukowcy są niemal pewni, iż komórka nie przenosi cząsteczki hormonu do swojego wnętrza. Należy zatem przypuszczać, że bisfenol A, udający estrogeny, wprowadza komórki w błąd, ponieważ mechanizm aktywacji jest znacznie uproszczony w porównaniu z innymi komórkami organizmu. Niepokojące jest również to, że oddziaływanie bisfenolu A na serce jest znacznie silniejsze w obecności estrogenów.

Eksperymenty przeprowadzono na zwierzętach, ale naukowcy planują również przeprowadzić doświadczenia na komórkach pochodzących z ludzkiego mięśnia sercowego.

Adam Kuzdraliński

redaktor naczelny e-biotechnologia.pl

Zadbaj o dietę. Postaw na zdrowy styl życia! To naprawdę proste!